درمان دیسک گردن بدون جراحی:آینده درمان براساس شدت بیرون زدگی

بیرون‌زدگی دیسک گردن باتوجه‌به شدت آن می‌تواند باعث بروز علائمی مانند گردن درد، انتشار درد به بازوها، بی‌حسی و گزگز دست‌ها شود. درمان بدون جراحی دیسک گردن معمولاً اولین گزینه است و شامل روش‌هایی مانند استراحت، فیزیوتراپی و انجام حرکات اصلاحی، دارودرمانی، لیزردرمانی و تحریک الکتریکی می‌شود. درصورتی‌که روش‌های غیرتهاجمی نتیجه‌بخش نبودند و شدت بیرون‌زدگی دیسک زیاد بود، جراحی به‌عنوان آخرین راه درمان انجام می‌شود.

دیسک گردن و فتق آن چیست؟

ستون فقرات در گردن از هفت مهره C1 تا C7 تشکیل شده است که بین هر دو مهره یک دیسک وجود دارد. هر دیسک دارای یک لایه بیرونی سخت و یک مرکز ژل‌مانند است. این ساختار باعث جذب شوک و انعطاف‌پذیری ستون فقرات می­‌شود.

دیسک‌های گردن به علت افزایش سن یا افزایش فشار بر گردن می‌توانند دچار بیرون‌­زدگی شده و مایع داخل آنها به اعصاب اطراف گردن فشار بیاورد که به این حالت، فتق دیسک گردن گفته می‌شود. فتق دیسک گردن به دلیل حرکات بیشتر، اغلب در ناحیه مهره‌های گردن C4 تا C7 رخ می‌دهد و منجر به علائمی مانند گردن درد یا درد منتشرشونده در بازوها (رادیکولوپاتی گردن)، بی­حسی، گزگز و ضعف می­‌شود. اگر نخاع تحت‌تأثیر قرار گرفته باشد، علائم ممکن است شامل ضعف عضلانی، مشکلات تعادل، یا حتی ازدست‌دادن کنترل مثانه یا روده در موارد شدید باشد.

علائم دیسک گردن

دیسک گردن بسته به اینکه کدام ریشه عصبی تحت‌تأثیر قرار گرفته است، می‌تواند منجر به علائم مختلفی شود، علائم رایج عبارت‌اند از:

• گردن درد: این درد می‌تواند از حساسیت خفیف تا احساس سوزش یا تیر کشیدن باشد که معمولاً در پشت یا کنار گردن احساس می‌شود.
• درد رادیکولار: درد ممکن است از گردن به پایین و به شانه، بازو و به دست یا انگشتان گسترش یابد. این درد می‌تواند احساس الکتریکی یا گرمی داشته باشد.
• بی­‌حسی و سوزن‌سوزن‌شدن: افراد اغلب در شانه، بازو، دست یا انگشتان دچار بی‌حسی یا گزگز می‌شوند که نشان‌دهنده درگیری ریشه عصبی است.
• ضعف: ضعف عضلانی ممکن است در نواحی آسیب‌دیده مانند شانه‌ها، بازوها یا دست‌ها رخ دهد که بستگی به ریشه عصبی خاصی دارد که توسط فتق دیسک فشرده شده است.
• گرفتگی گردن: درد و التهاب می‌تواند حرکات گردن را محدود کند و منجر به کاهش دامنه حرکتی و سفتی یا گرفتگی در گردن شود.
• تشدید درد با فعالیت­های خاص: درد ممکن است در حین حرکات یا فعالیت­های خاص، مانند بلندکردن اجسام سنگین یا چرخاندن گردن، تشدید شود.

فتق دیسک گردن چگونه تشخیص داده می‌شود؟

فتق دیسک گردن معمولاً از طریق ترکیبی از شرح‌حال پزشکی، معاینه فیزیکی و آزمایش‌­های تصویربرداری تشخیص داده می‌شود. پزشک در مورد علائمی مانند گردن درد، بازو درد، بی­حسی، سوزن‌سوزن‌شدن یا ضعف سؤال می‌کند. یک معاینه فیزیکی نیز برای ارزیابی دامنه حرکت، قدرت عضلانی، رفلکس‌­ها و احساس در بازوها و دست‌ها انجام می‌شود و پس از آن آزمایش‌های پزشکی تجویز می‌شود. اگر فرد بر اساس شرح­‌حال و معاینه مشکوک به فتق دیسک گردن باشد، پزشک ممکن است برخی از آزمایشات زیر را تجویز کند.

• اشعه ایکس: تصویربرداری اشعه ایکس ساده اغلب اولین آزمایشی است که برای رد سایر شرایط و ارزیابی تراز کلی ستون فقرات گردن انجام می‌شود.
• ام­آر­آی (MRI): ام ­آر ­آی تصاویر دقیقی از دیسک‌ها، اعصاب و نخاع ارائه می‌کند. این روش حساس­‌ترین تست برای تشخیص فتق دیسک است.
• سی‌تی‌اسکن: سی‌تی‌اسکن از اشعه ایکس برای ایجاد تصاویر مقطعی از ستون فقرات استفاده می‌کند. اگر آزمایش ام­ آر­ آی امکان­‌پذیر نباشد، پزشک ممکن است این تست را توصیه کند.
• میلوگرافی: در این آزمایش، قبل از سی‌تی‌اسکن، رنگ حاجب به کانال نخاعی تزریق می‌شود که می‌تواند به شناسایی فتق دیسکی که طناب نخاعی یا ریشه‌های عصبی را فشرده می‌کند، کمک کند.
• نوار عصب و عضله: نوار عصب و عضله (EMG) یکی از روش‌های تشخیصی مهم برای شناسایی فتق دیسک و مشکلات مرتبط با آن است. این تست به بررسی عملکرد اعصاب و عضلات کمک می‌کند و می‌تواند اطلاعات دقیقی درباره فشار وارد شده بر روی ریشه‌های عصبی، محل و شدت آسیب عصبی ناشی از فشردگی ریشه‌های عصبی و شناسایی تنگی کانال نخاعی ارائه دهد.

آینده درمان دیسک گردن بر اساس شدت و محل دیسک

درمان دیسک گردن به‌شدت و محل آسیب‌دیدگی دیسک بستگی دارد. این آسیب می‌تواند ناشی از ضربه، فتق یا تحلیل‌رفتن دیسک باشد و علائم آن شامل درد شدید گردن، درد بین دو کتف و انتشار درد به دست‌ها، بازوها و انگشتان است؛ در ادامه درمان­های مناسب برای شدت­‌های مختلفی از دیسک گردن در نواحی متفاوت شرح داده می‌شود.

آینده درمان بر اساس شدت

برای موارد خفیف تا متوسط دیسک گردن، درمان­های غیرجراحی اغلب مؤثر هستند. این درمان­ها عمدتاً شامل استراحت، فیزیوتراپی، مصرف داروهای ضدالتهابی و احتمالاً تزریق کورتیکواستروئید است. اکثر افراد با این روش‌­ها در عرض چند هفته بهبود می­‌یابند. زمانی که درمان‌های محافظه‌کارانه با شکست مواجه می‌شوند یا در موارد اختلال عصبی شدید، گزینه‌های جراحی ضروری می‌شوند. حدود 10 درصد از افراد ممکن است به جراحی نیاز داشته باشند، به‌خصوص اگر فرد دچار فشار عصبی قابل‌توجه یا ازدست‌دادن عملکرد حرکتی باشد (منبع).

بیرون‌زدگی دیسک – خفیف (Disc Protrusion/Bulging)

درحالی‌که اکثر افراد با بیرون‌زدگی خفیف دیسک گردن به‌خوبی به درمان‌­های محافظه­‌کارانه (استراحت و اصلاح حرکت، داروها، تزریق استروئید اپیدورال، فیزیوتراپی، تراکشن تراپی، طب سوزنی و مراقبت­‌های کایروپراکتیک) پاسخ می‌­دهند، در صورت تداوم یا بدتر شدن علائم، ممکن است مداخلات جراحی نیز توصیه شود که به‌­ندرت اتفاق می‌­افتد.

پرولاپس دیسک – متوسط (Prolapse -Protrusion)

درمان بیرون‌زدگی متوسط دیسک گردن با تمرکز بر روی روش محافظه‌کارانه  (استراحت و اصلاح حرکت، داروها، تزریق استروئید اپیدورال، فیزیوتراپی، تراکشن تراپی، طب سوزنی و درمان دستی) انجام می‌شود. در برخی موارد نادر درمان‌های جراحی هنگامی­‌که اقدامات محافظه­‌کارانه با شکست مواجه می­‌شوند یا نقص عصبی شدید وجود دارد، در نظر گرفته می‌­شوند.

اکستروژن دیسک – شدید (Extrusion)

درمان بیرون‌زدگی شدید دیسک گردن که به‌عنوان اکستروژن دیسک نیز شناخته می‌شود، با تمرکز بر روی هر دو روش محافظه‌­کارانه  (داروها، تزریق استروئید اپیدورال، فیزیوتراپی و تراکشن تراپی) و جراحی انجام می‌شود. درمان­‌های جراحی هنگامی که اقدامات محافظه­‌کارانه با شکست مواجه می‌­شوند یا نقص عصبی شدید وجود دارد، در نظر گرفته می­‌شوند. در این حالت استفاده از روش‌­های کم­‌تهاجمی مانند فورامینوپلاستی آندوسکوپی که باعث کاهش فشار بر اعصاب با اختلالات بافتی کمتر می‌شود نیز رایج است. این روش منجر به زمان بهبودی سریع‌تر و عوارض کمتر می‌شود. در صورت لزوم و در موارد حاد ممکن است مداخلات جراحی از قبیل دیسککتومی و فیوژن قدامی گردن (ACDF) و تعویض دیسک یا آرتروپلاستی دیسک گردن انجام شود.

جداشدگی دیسک – بسیار شدید (Sequestration)

درمان جداشدگی شدید دیسک گردن بر روی هر دو روش محافظه‌­کارانه و جراحی تمرکز دارد. درحالی­‌که جداشدگی شدید دیسک گردن اغلب نیاز به مداخله جراحی دارد، درمان محافظه‌­کارانه اولیه همچنان ممکن است انجام شود، به‌ویژه برای افرادی که نقص عصبی خفیف دارند. این درمان‌ها عبارت‌اند از: داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) و شل‌کننده‌های عضلانی، فیزیوتراپی، تزریق استروئید اپیدورال و تکنیک‌های تعدیل عصبی مانند تحریک نخاع و پمپ‌های درد داخل نخاعی و فورامینوپلاستی آندوسکوپی برای کسانی که کاندید عمل جراحی نیستند. مداخله جراحی معمولاً برای انقباض شدید دیسک گردن، به‌ویژه هنگامی­‌که نقایص عصبی قابل‌توجهی وجود دارد یا زمانی که درمان­‌های محافظه‌­کارانه با شکست مواجه می­‌شوند، تجویز می‌شود. روش‌­های رایج جراحی عبارت‌اند از:

• دیسککتومی و فیوژن قدامی گردن (ACDF): این روش شامل برداشتن دیسک و جوش دادن مهره‌های مجاور برای تثبیت ستون فقرات است. این روش متداول‌ترین جراحی فتق دیسک گردن است.
• تعویض دیسک یا آرتروپلاستی دیسک گردن: این روش جدیدتر است و طی آن دیسک آسیب‌دیده با دیسک مصنوعی جایگزین می‌شود. این روش می‌تواند برای بیماران خاص، به‌ویژه آنهایی که دچار عارضه دیسک دژنراتیو هستند، مؤثر باشد.

آینده درمان بر اساس محل دیسک

درمان فتق دیسک گردن بسته به مهره درگیر می‌تواند تا حدی متفاوت باشد. درمان در بیشتر نواحی تقریباً مشابه یکدیگر بوده و بیشتر به شدت و میزان بیرون‌زدگی بستگی دارد، اما به دلیل نزدیکی به مسیرهای عصبی حیاتی ممکن است برخی نواحی اهمیت بیشتری در درمان داشته باشند.

جراحی‌های انجام شده بیشتر شامل جراحی فیوژن خلفی و جراحی رفع فشار می‌شود. مهره‌های C3 تا C6 رایج‌ترین ناحیه وقوع فتق دیسک هستند و درمان معمول این ناحیه، دیسککتومی و فیوژن قدامی گردن (ACDF) است. روش‌های جراحی برای C7 اغلب مشابه ناحیه C3 تا C6 است، اما به دلیل نزدیکی آن به ستون فقرات قفسه‌ سینه بایستی بااحتیاط بسیار بیشتری انجام شود.

در ادامه به طور خلاصه روش‌های درمان نواحی مختلف بررسی می‌شود.

درمان‌های خانگی کاهش درد دیسک گردن

برای درمان خانگی دیسگ گردن می‌توان از روش‌های مختلفی استفاده کرد که بر کاهش ناراحتی، بهبود تحرک و درمان تمرکز دارند که در ادامه بحث می‌شود.

استراحت

به طور موقت فعالیت‌های شدید را کاهش دهید تا گردن شما بهبودی یابد. بااین‌حال، از بی‌تحرکی طولانی‌مدت که می‌تواند عضلات را ضعیف کرده و درد را افزایش دهد، خودداری کنید. به‌تدریج به فعالیت‌های عادی برگردید و ورزش و حرکات اصلاحی را در برنامه خود بگنجانید.

کمپرس سرد و گرم

برای کاهش تورم از کمپرس یخ برای 24 تا 48 ساعت اول پس از آسیب استفاده کنید. پس از آن، حرارت را برای شل کردن عضلات سفت و بهبود گرفتگی اعمال کنید.این کار را  هر بار حدود 20 دقیقه انجام دهید.

حرکات اصلاحی

انجام ورزش و کشش‌های ملایم گردن جهت بهبود انعطاف‌پذیری و تسکین فوری درد گردن مؤثر است. برای مثال می‌توانید به‌آرامی سر خود را به پهلو بچرخانید. سر خود را کج کنید تا گوش خود را با شانه لمس کنید. سر خود را به‌آرامی به جلو تکان دهید. به‌­علاوه، تمرینات تقویتی مناسب عضلات گردن و شانه را انجام دهید و در فعالیت­‌های هوازی ملایم مانند پیاده‌روی یا شنا که به بهبود جریان خون و کاهش درد کمک می‌کنند، شرکت کنید. حرکات اصلاحی برای دیسک گردن می‌توانند به کاهش درد، بهبود دامنه حرکتی و تقویت عضلات گردن کمک کنند.

در زیر به برخی از حرکات اصلاحی مؤثر اشاره می‌شود.

تغذیه مناسب برای افرادی که دیسک گردن دارند

تغذیه مناسب نقش مهمی در کاهش درد دیسک گردن و ارتقای سلامت کلی ستون فقرات دارد. یک رژیم غذایی ضدالتهابی و حاوی مواد مغذی می‌تواند به کاهش علائم و بهبود کمک کند. مواد غذایی با خواص ضدالتهابی می‌تواند به کاهش التهاب مرتبط با درد دیسک گردن کمک کند.

• اسیدهای چرب امگا 3: این اسیدها به دلیل اثرات ضدالتهابی خود شناخته شده‌اند. منابع عبارت‌اند از: ماهی های چرب (مانند سالمون، ماهی خال مخالی، ساردین) دانه کتان و دانه چیا، گردو.
• میوه‌ها و سبزیجات: رژیم غذایی سرشار از میوه‌ها و سبزیجات رنگارنگ آنتی‌اکسیدان‌ها و ویتامین‌هایی را فراهم می‌کند که با التهاب مقابله می‌کند. این مواد غذایی عبارت‌اند از: سبزیجات برگ‌دار (مانند اسفناج، کلم‌پیچ)، انواع توت‌ها (به‌عنوان‌مثال، زغال‌اخته، توت‌فرنگی)، مرکبات (مانند پرتقال، گریپ‌فروت).
• غلات کامل: از غلات کامل مانند برنج قهوه‌ای، کینوآ و جو دوسر استفاده کنید تا از فیبر و محتوای مغذی آنها بهره‌مند شوید که می‌تواند به کاهش التهاب کمک کند.
• چربی‌های سالم: از منابع چربی‌های سالم استفاده کنید، مانند: روغن‌زیتون، آووکادوها، آجیل و دانه‌ها.
• غذاهای غنی از کلسیم: این غذاها برای سلامت استخوان ضروری است، غذاهای غنی از کلسیم عبارت‌اند از: محصولات لبنی (مانند ماست، پنیر، شیر)، سبزی‌های برگ‌دار (مانند سبزی کولارد، بوک چوی)، شیر سویا غنی شده.
• ویتامین D : این ویتامین برای جذب کلسیم مهم است، منابع آن عبارت‌اند از: ماهی چرب، غذاهای غنی شده (مانند شیر، آب‌پرتقال)، قرارگرفتن در معرض نور خورشید.
• ویتامین C: این ویتامین از سنتز کلاژن که برای بافت‌های هم‌بند حیاتی است، پشتیبانی می‌کند. منابع عبارت‌اند از: میوه‌های خانواده مرکبات، فلفل‌دلمه‌ای، توت‌فرنگی.
• آبرسانی: هیدراتاسیون کافی برای حفظ سلامت دیسک‌های ستون فقرات ضروری است. آب به روغن‌کاری دیسک‌ها و حفظ ارتفاع آنها کمک می‌کند و فشار روی ستون فقرات را کاهش می‌دهد.

برخی غذاها نیز می‌توانند التهاب و گردن درد را تشدید کنند و باید محدود شوند، مانند غذاهای فراوری شده قندهای زیاد و چربی‌های ناسالم می‌توانند باعث التهاب شوند. مصرف بیش از حد قند می‌تواند منجر به افزایش التهاب و درد شود. مصرف چربی‌های ترانس و چربی‌های اشباع شده نیز بایستی محدود شود، این چربی‌ها که در غذاهای سرخ شده و برخی از محصولات پخته شده یافت می‌شوند، می‌توانند به التهاب کمک کنند.

درمان پلکانی دیسک گردن در کلینیک گردن ژیوار بر اساس شدت و محل دیسک

درمان دیسک گردن یک رویکرد قطعی واحد ندارد، زیرا بر اساس شدت، علائم و عوامل فردی متفاوت است. برخی از افراد به‌­طور کامل بهبود پیدا می‌کنند؛ اما در برخی از کسانی که دیسک گردن شدید دارند درد خفیف ممکن است همچنان ادامه داشته باشد. همچنین افرادی که مورد عمل جراحی قرار گرفته‌­اند بایستی برخی موارد احتیاطی را در طول زندگی خود رعایت کنند. کلینیک گردن ژیوار با بهره‌گرفتن از تجهیزات مدرن و پیشرفته و متخصصین مجرب طب فیزیکی و توان‌بخشی و فیزیوتراپیست‌های ماهر می‌تواند بهترین درمان‌های بدون جراحی و محافظه­‌کارانه را برای گردن درد در اختیار مراجعین قرار دهد.

دارودرمانی

دارودرمانی برای دیسک گردن شامل استفاده از داروهای ضددرد، ضدالتهاب و قرص‌های شل‌کننده عضلات گردن است که به تسکین علائم کمک می‌کنند. در زیر به برخی از داروهای متداول اشاره می‌شود.

• داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs): این داروها شامل ایبوپروفن و ناپروکسن می‌شوند که معمولاً برای درد دیسک گردن تجویز می‌شوند و علاوه بر کاهش درد، به کاهش التهاب نیز کمک می‌کنند.
• شل‌کننده‌های عضلانی: برخی از داروهای شل‌کننده عضلانی مانند متوکاربامول به همراه مسکن‌های غیراستروئیدی برای تسکین اسپاسم عضلانی مرتبط با دیسک گردن تجویز می‌شوند. این داروها باعث کاهش فشار بر ریشه‌های عصب و در نتیجه کاهش درد می‌شوند.
• داروهای ضدتشنج و ضدافسردگی: داروهایی مانند گاباپنتین و پرگابالین اغلب برای دردهای نوروپاتیک و عصبی تجویز می‌شوند. به همین دلیل اگر بیرون‌زدگی دیسک باعث بروز درد رادیکولار و منتشر‌شونده شده باشد، پزشک ممکن است این دسته از داروها را نیز تجویز کند.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی یک درمان مؤثر برای مدیریت فتق و برآمدگی دیسک گردن است. هدف اصلی فیزیوتراپی کاهش درد، بهبود دامنه حرکتی و تقویت عضلات گردن است و در کاهش درد و بهبود عملکرد در کوتاه‌مدت و بلندمدت مؤثر است. فیزیوتراپی به‌عنوان یکی از بهترین روش‌های درمان دیسک گردن شناخته می‌شود و می‌تواند به بهبود کیفیت زندگی افراد کمک کند. لازم به ذکر است که فیزیوتراپی باید قبل از انجام جراحی برای فتق دیسک گردن انجام شود. روش‌های فیزیوتراپی شامل انواع حرکات اصلاحی، تمرینات تقویتی، کششی، تراکشن (کشش ملایم گردن برای کاهش فشار بر روی دیسک‌ها و اعصاب)، تحریک الکتریکی، ماساژدرمانی و تکنیک‌های دستی است.

استفاده از ارتز

ارتزها شامل انواع مختلفی از بریس‌ها و گردن‌بندهای طبی می‌شوند که ثابت‌سازی گردن و حمایت از مهره‌های گردن باعث رفع فشار بر عصب‌ها و کاهش تنش در عضلات می‌شوند. این ارتزها منجر به کاهش درد ناشی از فتق دیسک و بهبود تراز ستون فقرات می‌شوند.

ماساژ

تکنیک‌های ماساژ می‌تواند در درمان گردن درد و سفتی مؤثر باشد. ماساژ زمانی مؤثرتر است که در ترکیب با سایر درمان‌ها مانند ورزش، گرما و سرمادرمانی و آموزش فرد استفاده شود. تکنیک‌های ماساژ منجر به تسکین کوتاه‌مدت گردن درد می‌شوند. بااین‌حال، برای اطمینان از درمان ایمن و مؤثر، مهم است که با یک فیزیوتراپیست مشورت کنید. چند رویکرد اصلی ماساژ به شرح زیر است.

• ماساژ نرم: اعمال فشار و کشش ملایم به عضلات گردن، شانه‌ها و قسمت بالای کمر برای رفع تنش مؤثر است. این ماساژ باهدف قراردادن نقاط ماشه‌ای (نقاط تحریک‌پذیر بیش از حد در عضلات) که می‌تواند باعث درد موضعی شود و درد را به نواحی دیگر ارجاع دهد، باعث تسکین گردن درد می‌شود.
• حرکت‌دادن مفاصل: فیزیوتراپیست‌ها از دستان خود برای اعمال درجات مختلف فشار و هدایت مفاصل گردن از طریق دامنه حرکتی طبیعی خود استفاده می‌کنند. این کار به بهبود تحرک مفصل، افزایش انعطاف‌پذیری و کاهش درد کمک می‌کند. حرکت‌دادن مفاصل را می‌توان باتوجه‌به نیازها و محدودیت‌های خاص هر فرد تنظیم کرد.
• کشش: اعمال نیروی ملایم و کنترل شده توسط کشش گردن و جداکردن اندک مهره‌ها به کاهش فشار روی دیسک‌ها و ریشه‌های عصبی کمک می‌کند. همچنین، هدایت گردن به موقعیت‌های خاص برای کشش عضلات سفت و افزایش دامنه حرکتی می‌تواند اثرات مفیدی  داشته باشد.

کایروپراکتیک و درمان دستی

کایروپراکتیک یا درمان دستی، یک گزینه درمانی غیرتهاجمی برای کاهش درد و رفع فشار ناشی از دیسک گردن است. در این روش، پزشک با اعمال نیروی کنترل شده به ستون فقرات باعث کاهش فشار و تحریک عصب می‌شود.

معمولاً ماساژدرمانی نیز برای کاهش تنش عضلانی و درد دیسک گردن، بهبود گردش خون و افزایش آرامش در کنار کایروپراکتیک استفاده می‌­شود. به­‌علاوه، ممکن است درمان اولتراسوند برای کاهش التهاب و درد و تحریک الکتریکی برای تحریک انقباضات عضلانی و بهبود جریان خون همراه با کایروپراکتیک اعمال شود.

طب سوزنی

طب سوزنی شامل قراردادن سوزن‌های نازک در نقاط خاص برای تحریک جریان “چی” (انرژی) و بهبود گردش خون است. این روش می‌تواند یک درمان مؤثر برای تسکین درد و کاهش التهاب مرتبط با فتق دیسک گردن کمک کند. طب سوزنی می‌تواند درد حاد گردن، شانه و بازو ناشی از فتق دیسک گردن را کاهش دهد. درحالی‌که طب سوزنی فتق دیسک را درمان نمی‌کند، اما برای تسکین کوتاه‌مدت درد مؤثر است و می‌تواند علائمی مانند درد، گزگز و بی‌حسی را کاهش دهد. مطالعات نشان داده‌اند که طب سوزنی ممکن است درمان خودبه‌خود فتق دیسک را تسهیل کند و عملکرد کلی را بهبود بخشد.

لیزردرمانی

لیزردرمانی یکی از روش‌های غیرتهاجمی است که به کاهش درد و التهاب مرتبط با دیسک گردن کمک می‌کند. این روش بیشتر برای درمان دردهای مزمن و مشکلات خفیف تا متوسط دیسک گردن به کار می‌رود و معمولاً بخشی از برنامه درمانی ترکیبی با فیزیوتراپی، ورزش‌درمانی، یا دارودرمانی است. لیزردرمانی معمولاً به دو شکل کم‌توان و پرتوان انجام می‌شود. لیزر کم‌توان که به‌عنوان لیزر سرد نیز شناخته می‌شود، انرژی کم و نور با شدت پایین را به بافت‌ها می‌تاباند. این نوع لیزر برای تحریک سلول‌ها و بهبود عملکرد طبیعی بدن استفاده می‌شود.

لیزر پرتوان از شدت و انرژی بالاتری برخوردار است و برای درمان مشکلات جدی‌تر و عمیق‌تر به کار می‌رود. این لیزر معمولاً به‌عنوان لیزر گرم شناخته می‌شود چون می‌تواند گرما ایجاد کند. به دلیل شدت بیشتر انرژی، لیزر پرتوان می‌تواند به عمق بیشتری از بافت نفوذ کرده و ناحیه آسیب‌دیده را هدف قرار دهد. این نوع لیزر برای کاهش درد شدید در بیرون‌زدگی‌های متوسط دیسک مناسب است.

تحریک الکتریکی

تحریک الکتریکی گردن یکی از روش‌های درمانی غیرتهاجمی است که برای تسکین دردهای مزمن گردن، از جمله دردهای ناشی از دیسک گردن، استفاده می‌شود. این روش به‌عنوان تحریک الکتریکی عصب از طریق پوست (TENS) شناخته می‌شود. در این روش، از جریان‌های الکتریکی ضعیف برای تحریک اعصاب و کاهش درد استفاده می‌شود.

شاک‌ویو

شاک ویوتراپی (Shockwave Therapy) یک روش غیرتهاجمی است که از امواج صوتی برای تحریک بافت‌ها و کاهش درد استفاده می‌کند. این روش بیشتر برای مشکلات عضلانی و استخوانی و دردهای مزمن به کار می‌رود. امواج صوتی پرقدرت به بافت‌های آسیب‌دیده ارسال می‌شوند که باعث تحریک جریان خون، افزایش ترمیم سلولی و کاهش التهاب و درد می‌شوند. در موارد مشکلات عضلانی یا بافت‌های نرم، شاک ویوتراپی می‌تواند مؤثر باشد.

تکار‌تراپی

در تکارتراپی از جریان‌های الکترومغناطیسی با فرکانس بالا برای بهبود و کاهش درد استفاده می‌کند. تکار درمانی با ایجاد میدان الکترومغناطیسی که به عمق بافت‌ها نفوذ می‌کند، یک اثر گرمایی ایجاد می‌کند و گردش خون را در ناحیه تحت درمان افزایش می‌دهد.

درمان‌های تزریقی

درمان‌های تزریقی یکی از روش‌های مؤثر در درمان دیسک گردن هستند که در موارد متوسط تا شدید کاربرد دارند. این روش‌ها به کاهش درد و التهاب کمک می‌کنند و در بسیاری از موارد جایگزین جراحی می‌شوند. درمان‌های تزریقی معمولاً در کنار سایر روش‌های درمانی استفاده می‌شوند. انتخاب روش درمانی مناسب بستگی به شدت و محل آسیب‌دیدگی دارد و باید با مشورت پزشک متخصص صورت گیرد. درمان‌های تزریقی برای دیسک گردن شامل چند روش مختلف است که در زیر به برخی از معمول‌­ترین روش‌ها اشاره می‌شود.

تزریق استروئید

تزریق استروئید اپیدورال گردن، یک روش رایج غیرجراحی برای کنترل درد مرتبط با مشکلات دیسک گردن است. این روش شامل تزریق ترکیبی از استروئیدها و بی‌حسی به فضای اپیدورال با هدف کاهش التهاب و درد با رساندن مستقیم کورتیکواستروئیدها به اطراف ریشه‌های عصبی آسیب‌دیده است. این روش معمولاً برای کسانی توصیه می‌شود که در گردن، شانه‌ها و بازوها به دلیل فشردگی عصب ناشی از شرایطی مانند فتق دیسک یا تنگی کانال نخاعی درد دارند. بسیاری از افراد تنها پس از یک‌بار تزریق، تسکین درد قابل‌توجهی دارند، اما برخی از افراد ممکن است به دو تا سه تزریق نیاز داشته باشند.

اوزون تراپی

اوزون درمانی، به‌ویژه از طریق تزریق اوزون داخل دیسک، یک درمان کم تهاجمی برای فتق دیسک گردن است. این روش از مخلوطی از اکسیژن و گاز اوزون برای کاهش درد و التهاب مرتبط با اختلالات دیسک گردن استفاده می‌کند. این روش معمولاً به‌صورت سرپایی و تحت هدایت فلوروسکوپی انجام می‌شود تا از قراردادن دقیق مخلوط اوزون – اکسیژن در دیسک آسیب‌دیده اطمینان حاصل شود.

گاز اوزون با اکسید کردن هسته دیسک منجر به کاهش اندازه دیسک  شده، فشار روی ریشه‌های عصبی را کاهش داده و در نتیجه درد مرتبط با فشردگی عصب را کاهش می­‌دهد. همچنین اوزون دارای خواصی است که به تعدیل پاسخ التهابی کمک می‌کند و ترشح مواد عصبی تحریک کننده‌­ای که منجر به درد می‌­شوند را کاهش می‌دهد. با بهبود اکسیژن‌رسانی در ناحیه آسیب‌دیده، اوزون درمانی می‌تواند روند بهبود بافت‌های آسیب‌دیده را تسهیل کند. میزان موفقیت کلی اوزون تراپی در درمان فتق دیسک گردن حدود 85.36 درصد گزارش شده است که بسیاری از افراد به نتایج بهبودی عالی تا خوب دست می‌یابند.

چه موقع نیاز به عمل جراحی است؟

جراحی دیسک گردن معمولاً زمانی توصیه می‌شود که درمان‌های محافظه‌کارانه مانند دارودرمانی، فیزیوتراپی و داروهای تزریق نتوانند علائم ناشی از دیسک گردن را تسکین دهند. انتخاب روش جراحی به شرایط خاص، تعداد دیسک‌های آسیب‌دیده و تخصص جراح بستگی دارد.

هنگامی که بیرون‌زدگی دیسک بیش از حد به ریشه عصب یا نخاع فشار وارد می‌کند، علاوه بر درد باعث بروز علائمی مانند بی‌حسی، گزگز یا ضعف قابل‌توجهی در گردن، شانه‌ها، بازوها یا دست‌ها می‌شود. در این شرایط ممکن است جراحی برای برداشتن بخش بیرون‌زده دیسک و کاهش فشار از روی اعصاب آسیب‌دیده لازم باشد. رایج‌ترین گزینه‌های جراحی برای فتق دیسک گردن دیسککتومی و جراحی فیوژن قدامی گردن (ACDF)هستند.

عوارض درمان‌نکردن فتق دیسک گردن

در صورت عدم درمان، فتق دیسک گردن می‌تواند منجر به چندین عارضه مهم شود که ممکن است بر کیفیت زندگی فرد تأثیر منفی بگذارد.

• درد مزمن: فتق دیسک گردن درمان نشده می‌تواند منجر به گردن درد مزمن شود که ممکن است به‌مرورزمان باعث ناتوانی قابل‌ملاحظه فرد شود. این درد می‌تواند به شانه‌ها، بازوها و دست‌ها سرایت کند و به طور قابل‌توجهی بر فعالیت‌های روزانه و سلامت کلی تأثیر بگذارد.
• مسائل عصبی و رادیکولوپاتی: فشرده‌شدن اعصاب نخاعی به دلیل فتق دیسک می‌تواند منجر به رادیکولوپاتی شود که با درد، بی‌حسی، گزگز یا ضعف در بازوها و دست‌ها همراه است.
• آسیب دائمی اعصاب: فشار طولانی‌مدت بر روی اعصاب می‌تواند منجر به آسیب دائمی عصبی شود که منجر به نقص حسی طولانی‌مدت یا اختلال عملکرد حرکتی در نواحی آسیب‌دیده می‌شود. علائم ممکن است شامل ازدست‌دادن حس، ضعف یا حتی فلج در موارد شدید باشد.
• کاهش دامنه حرکتی: افراد ممکن است دچار سفتی و تحرک محدود در گردن و قسمت فوقانی بدن شوند که انجام کارهای روزمره مانند چرخاندن سر و بلندکردن اشیا را دشوار می‌کند.
• تشکیل خارهای استخوانی و آرتروز: فشار مزمن روی دیسک‌های گردن ممکن است منجر به آرتروز و تحلیل سریع ستون فقرات گردن می‌­شود و در نتیجه شرایطی مانند تحلیل دیسک در گردن ایجاد شود. این موضوع می‌تواند درمان را پیچیده‌تر کند و منجر به مشکلاتی از جمله تشکیل خارهای استخوانی (استئوفیت) و آرتروز مفصل شود.
• سردردهای سرویکوژنیک: تحریک اعصاب گردن می‌تواند منجر به سردردهای سرویکوژنیک شود که اغلب با سردردهای تنشی یا میگرن اشتباه گرفته می‌شود.
• اختلال عملکرد مثانه و روده: در موارد نادر، فتق شدید دیسک گردن می‌تواند منجر به ازدست‌دادن کنترل مثانه و روده شود که نیاز به مداخله پزشکی فوری برای جلوگیری از آسیب دائمی دارد.

چگونه از عود فتق دیسک گردن جلوگیری کنیم؟

برای جلوگیری از عود فتق دیسک گردن، ترکیبی از درمان‌های محافظه‌کارانه و اصلاح شیوه زندگی توصیه می‌شود، انجام موارد زیر می‌تواند برای جلوگیری از تشدید مشکلات دیسک گردن مفید باشد.

• فیزیوتراپی و انجام حرکات اصلاحی: در یک برنامه فیزیوتراپی منظم برای تقویت عضلات گردن، بهبود انعطاف‌پذیری و حفظ وضعیت بدنی مناسب شرکت کنید. تمرینات ممکن است شامل مواردی از قبیل کشش گردن (به‌عنوان مثال چرخش سر به پهلو، کج‌شدن سر به شانه)، کشش چانه و تمرینات تقویتی عضلات گردن جهت بهبود وضعیت گردن و شانه باشد.
• تکنیک‌های صحیح بلندکردن اشیا: برای جلوگیری از فشار دادن گردن از مکانیک صحیح بلند کردن استفاده کنید، مانند صاف نگه‌داشتن پشت، خم‌شدن در زانوها و اجتناب از حرکات پیچشی.
• حفظ وزن سالم: اضافه وزن می‌تواند فشار بیشتری بر ستون فقرات وارد کند. از طریق یک رژیم غذایی متعادل و ورزش منظم، BMI سالم بدنتان را حفظ کنید.
• ترک سیگار: استعمال سیگار و دخانیات می‌تواند تحلیل دیسک را تسریع کند و روند بهبودی را مختل کند.
• موقعیت‌های مناسب خواب: به پشت یا پهلو با بالشی بخوابید که گردن شما را با بقیه ستون فقراتتان در یک راستا نگه دارد. از خوابیدن روی شکم خودداری کنید.
• چکاپ‌های منظم: قرار ملاقات‌های منظم با پزشک خود جهت نظارت بر وضعیت بدن خود و رسیدگی سریع به علائم عودکننده داشته باشید.
• درمان فوری و مداخله زودهنگام: اگر علائم فتق دیسک عود کرد، فوراً به پزشک مراجعه کنید. مداخله زودهنگام اغلب می‌تواند از بدتر شدن وضعیت جلوگیری کند.
• ملاحظات جراحی: برای کسانی که تحت عمل جراحی قرار می‌گیرند، مانند دیسککتومی و فیوژن قدامی (ACDF)، انتخاب دقیق تکنیک جراحی مناسب می‌تواند خطر عود را به حداقل برساند.
• توان‌بخشی بعد از جراحی: یک برنامه توان‌بخشی جامع پس از جراحی، از جمله فیزیوتراپی و بازگشت تدریجی به فعالیت، می‌تواند به جلوگیری از عود کمک کند.

سؤالات متداول

دیسک گردن به چه دلیلی ایجاد می‌شود؟

دیسک گردن معمولاً به دلیل عواملی مانند کهولت سن، آسیب و ضربه، فعالیت‌های نامناسب روزمره و برخی عارضه‌ها از قبیل آرتروز ایجاد می‌شود.

آیا دیسک گردن می‌تواند به‌صورت خودبه‌خود بهبود یابد؟

بله در برخی موارد دیسک گردن خفیف تا متوسط می‌تواند به‌صورت خودبه‌خود و بدون نیاز به مداخله پزشکی خاصی بهبود یابد. بدن ظرفیت قابل‌توجهی برای ترمیم خود دارد و ممکن است بیرون‌زدگی دیسک بعد از هفته‌ها یا ماه‌ها بستگی به شدت عارضه به‌­طور خودبه‌خود التهاب و تحریک ناحیه آسیب‌دیده را از بین ببرد، اما همه موارد به این سادگی بهبود نمی‌یابند.

آیا دیسک گردن باعث سردرد می‌شود؟

بله دیسک گردن می‌تواند باعث بروز سردرد شود. این سردردها معمولاً به‌عنوان سردردهای سرویکوژنیک شناخته می‌شوند و می‌توانند به دلیل فشار بر روی اعصاب یا التهاب در ناحیه گردن ناشی از مشکلات دیسک ایجاد شوند. علائم سردرد ناشی از دیسک گردن عبارت‌اند از درد در یک طرف سر، درد گردن، احساس فشار و درد پیش‌رونده.

آیا دیسک گردن باعث سرگیجه می‌شود؟

بله دیسک گردن می‌تواند باعث بروز سرگیجه شود. این نوع سرگیجه که به آن “سرگیجه سرویکوژنیک” نیز گفته می‌شود، به دلیل آسیب به دیسک‌های گردن و فشار بر روی اعصاب یا ساختارهای دیگر در ناحیه گردن ایجاد می‌شود.

آیا دیسک گردن باعث لرزش بدن و رعشه می‌شود؟

دیسک گردن می‌تواند به طور غیرمستقیم باعث لرزش بدن و رعشه شود، اما این موضوع نادر است. در برخی موارد، فشار بر اعصاب می‌تواند بر نحوه ارتباط اعصاب با عضلات تأثیر بگذارد و به طور بالقوه منجر به لرزش شود، اما این وضعیت غیرمعمول است و معمولاً به علل دیگری مرتبط است.

درد دیسک گردن کدام قسمت‌های بدن را درگیر می‌کند؟

دیسک گردن می‌تواند به نواحی مختلفی از بدن اثر بگذارد و علائم متعددی را ایجاد کند، برخی از نواحی بدن مانند گردن، دست‌ها، بازوها، شانه، سر و گوش‌ها تحت‌تأثیر قرار می‌گیرند.

تفاوت دیسک گردن و گرفتگی عضلات چیست؟

دیسک گردن مشکل ساختاری در دیسک‌های بین مهره‌ای است که باعث فشار بر اعصاب می‌شود، درحالی‌که گرفتگی عضلات مشکل عضلانی موضعی است که ناشی از تنش یا ضعف عضلات گردن است.

آیا دیسک گردن درمان قطعی دارد؟

دیسک گردن می‌تواند به روش‌های مختلفی مانند فیزیوتراپی، داروها، تزریق اپیدورال و جراحی درمان شود، اما درمان قطعی آن به شدت و نوع آسیب بستگی دارد.

دی هیدراته شدن دیسک چیست و چه ارتباطی با دیسک گردن دارد؟

دی هیدراته شدن دیسک، فرایندی است که طی آن مایع ژله‌ای دیسک کاهش می‌یابد. این پدیده معمولاً با فرسایش ستون فقرات همراه است و دلیل اصلی آن، افزایش سن است. این موضوع می‌تواند باعث ایجاد دیسک گردن شود.

آیا دیسک گردن می‌تواند منجر به درد و ضعف در دست چپ شود؟

بله دیسک گردن می‌تواند در برخی موارد باعث ضعف در دست چپ شود. زمانی که دیسک‌های گردن دچار فتق می‌شوند، می‌توانند بر ریشه‌های عصبی فشار وارد کنند و باعث بروز علائمی مانند درد، گزگز، بی‌حسی و ضعف در دست‌ها شوند. ضعف در دست چپ می‌تواند به دلیل فشار بر عصب C6-C7 رخ دهد. این فشار می‌تواند باعث کاهش قدرت عضلات سه سر بازو شود و در باز کردن یا حرکت دادن ساعد مشکل ایجاد کند.

ارتباط دیسک گردن با صدای گوش چیست؟

هنگامی که دیسک گردن دچار فتق یا بیرون‌زدگی می‌شود، می‌تواند بر اعصاب مجاور فشار وارد کند. این فشار می‌تواند به اعصاب مرتبط با گوش آسیب برساند و منجر به بروز علائمی مانند درد گوش یا وزوز گوش شود.

ارتباط دیسک گردن با گزگز صورت چیست؟

دیسک گردن می‌تواند به طور مستقیم با گزگز صورت مرتبط باشد. این ارتباط معمولاً به دلیل فشار بر اعصاب ناشی از مشکلات دیسک در ناحیه گردن است.

آیا بارفیکس برای دیسک گردن ضرر دارد؟

انجام حرکات بارفیکس باعث افزایش فشار بر روی دیسک‌های گردن می‌شود. این فشار می‌تواند باعث تحریک ریشه‌های عصبی و تشدید درد و سایر علائم دیسک گردن شود. همچنین، در حرکات بارفیکس، گردن به‌صورت ناگهانی کشیده می‌شود. این کشش ناگهانی می‌تواند به دیسک‌های گردن آسیب برساند و باعث بدتر شدن وضعیت شود.

جراحی دیسک گردن معمولاً چقدر طول می­کشد؟

جراحی معمولاً 1 تا 2 ساعت طول می­‌کشد.

زمان نقاهت پس از تعویض دیسک گردن چقدر است؟

اکثر افراد می­توانند در عرض 2 تا 6 هفته پس از جراحی به فعالیت‌­های عادی خود بازگردند.

خطرات مرتبط با تعویض دیسک گردن چیست؟

خطرات شامل عفونت، آسیب عصبی و عوارض مربوط به بیهوشی است.

عمر دیسک مصنوعی استفاده شده در جراحی دیسک گردن چقدر است؟

دیسک­های مصنوعی می‌­توانند حدود 40 سال دوام داشته باشند، اما نتایج فردی ممکن است متفاوت باشد.

تفاوت بین برآمدگی و فتق دیسک چیست؟

دیسک برآمده مقداری بیرون‌زده است اما دست‌نخورده باقی مانده است، درحالی­که فتق دیسک دارای پارگی است و مواد داخلی از آن خارج شده است.

آیا دیسک گردن باعث معافیت سربازی می‌شود؟

بله، دیسک گردن می‌تواند باعث معافیت از خدمت سربازی شود. شرایط معافیت بستگی به شدت عارضه و تأثیر آن بر عملکرد فرد دارد. اگر مشکل دیسک گردن به حدی باشد که نیاز به جراحی داشته باشد یا در عملکرد فرد اخلال ایجاد کند، معمولاً معافیت به او تعلق می‌گیرد. در مواردی که عارضه در مرحله حاد قرار داشته باشد، معافیت موقت برای پیگیری درمان نیز ممکن است صادر شود.